BEÝIK BRITANIÝA PATYŞALYGYNYŇ GUŞLARY GORAMAK JEMGYÝETI BILEN HYZMATDAŞLYK DOWAM EDÝÄR

Türkmen döwletiniň ekologiýa syýasatyny türkmen halkynyň Altyn asyrynda – XXI asyrda ýurduň ekologiýa howpsyzlygy we durnukly ösüşi boýnça konsepsiýany durmuşa geçirmäge gönükdirlendir. Türkmenistanyň Tebigaty goramak ministrligi tebigaty goramak konwensiýanyň we ylalaşyklaryň düzgünlerini hasaba almak bilen bu konsepsiýany ösdürýär.

2004-nji ýylyň Ruhnana aýynda, bilşiňiz ýaly, Aşgabatda Türkmenistanyň Tebigaty goramak ministrliginiň we Beýik Britaniýanyň Patyşalygynyň guşlary goramak boýunça jemgyýetiniň arasynda hyzmatdaşlyk barada Ylalaşyga göl çekildi (RSPB). 2007-nji ýylyň Magtymguly aýynda bu Ylalaşygyň täzeden giňeldilen nusgasyna göl çekildi. Bizň hyzmatdaşlygymyzyň esasy maksady şu aşakdakylardyr:

1. Tebigaty goramak we aýratyn goralýan tebigy ýerler (AGTÝ) boýunça milli Baş ugury (strategiýany) ösdürmek üçin nazaryýet binýadyny çuňlaşdyrmak.

2. Möhüm ornitologik ýerleriň (IBA) görkezijileri (kriteriýalary) boýunça, AGTÝ “Pasportlaşdyrmak” we guşlaryň ýaşaýşy üçin wajyp, ýöne uly antropogen basyşda bolan ýa-da goraga alynmadyk beýleki meýdanlary ýüze çykarmak.

3. Hünärmen ornitologlaryň ornitologik barlaglaryny goldamak we aýratyn-da – guşlary söýüjileri, ýaşlary, guşlary goramak we janly tebigatyň beýleki agzalaryny wagyz etmek ulgamy bilen meşgullanýan raýatlary.

4. Halkara konwensiýalaryň düzgünlerini ýerine ýetirmekligiň gözegçiligi, şol sanda Biologik dürlülik baradaky konwensiýany, Ramsar suw-batgalyk ýerler baradaky, Ýabany haýwanlary, Gonup-göçýän görnüşleri gorap saklamak boýunça, Cölleşmäge garşy göreş baradaky konwensiýalary we başgalar.

5. Gonup-göçýän guşlar, olaryň uçup geçýän ýoly we gyşlaýan ýeri boýunça, aýratyn-da guş dümewiniň meselesi bilen baglanyşykly sebit ylalaşyklaryny ýerine ýetirmek barada işjegligi goldamak.

6. Gözegçiligi durmuşa geçirmekligi we Möhüm ornitologik ýerleri (IBA) at berlen meýdanlary goramaklygy, şol sanda goraghanalaryň ylmy bölümine ylmy-usuly we tehniki goldawyny, hem-de ýaşlardan hünärmen ornitologlary taýýarlamagyň maksatnamasyny we guşlary söýüjiler klubyny ösdürmek.

Türkmenistan üç ýylyň dowamynda RSPB-niň goldaw bermeginde Möhüm ornitologik ýerleriň (IBA) 50-a golaýny tükellemegi başardy, olardan 30-sy halkara ähmiýetli atlandyryldy, galany geljek ýyl bu tapgyry geçerler. Mundan beýläk bize hyzmatdaşlygyň dowam edýän çäklerinde gözegçilikleri alyp barmaklyk we Türkmenistandaky ähli IBA-ny goramaklyk boýunça işleriň uly toplumyny durmuşa geçirmeklik garaşýar. Onda esasy üns goraghanalara; ýaşlar bilen işlemeklige we olary guşlara gözegçilik etmeklige hem-de guşlary goramak meselesine çekmeäge; ýaşlardan türkmen ornitologlarynyň hünärmen toparyny taýýarlamaga; guşlary we olaryň ýaşaýan ýerlerini goramaklyga degişli halkara ylalaşyklaryna has işjeň gatnaşmaga gönükdiriler.